herniaRugklachten komen veel voor. De klachten zijn erg vervelend en het kan er voor zorgen dat je bepaalde bewegingen niet of nauwelijks meer kunt maken. Er zijn verschillende soorten rug klachten en er zijn dan ook verschillende oorzaken. Met name lage rug pijn is een veel voorkomende klacht. In deze blog bespreken we een aantal soorten (lage) rugklachten en wat hiervan de oorzaken kunnen zijn.

Anatomie van de (lage) rug

De wervelkolom is op te delen in 5 verschillende delen: de nek- borst-, lenden-, heiligbeenwervels en het staartbeen. De nekwervels noemen we ook wel cervicaal, de borstwervels thoracaal, de lendenwervels lumbaal en het heiligbeen noemen we sacraal. De nekwervels worden aangeduid met C1 t/m C7 (C van cervicaal). Dat betekent dat er totaal 7 nekwervels in de wervelkolom zitten. De borstwervels zijn T1 t/m T12, de lendenwervels L1 t/m L5 en de heiligbeenwervels S1 t/m S5. Het staartbeen noemen we ook wel het stuitje en deze bestaat uit 3 tot 5 samengegroeide wervels.wervelkolom

Tussen elke wervel zit een tussenwervelschijf. Zo’n tussenwervelschijf bestaat uit zacht materiaal zodat elke wervel soepel kan bewegen en niet tegen elkaar aan schuurt. Aan de achterkant van elke wervel zit een uitsteeksel. Deze kun je per wervel voelen wanneer je met een beetje kracht in het midden van de rug duwt.

Ruggenmerg, zenuwen en multifidus

Door de wervelkolom heen loopt het ruggenmerg en een bundel van zenuwen. Deze zenuwen zijn van belang voor het functioneren van het lichaam. De wervelkolom heeft als functie op het lichaam te voorzien van stabiliteit en zorgt er daarnaast voor dat het lichaam bewegingen kan maken zoals draaien en buigen.

Aan elke wervel zit aan beide zijden een spier gehecht, deze zit vervolgens verbonden met een wervel die 2 á 3 wervels verder ligt. Zo is de hele wervelkolom aan elkaar verbonden. Deze spiertjes noemen we gezamenlijk de Multifidus, ofwel de diepe rugspieren. De Multifidus zorgen voor de stabiliteit en bewegelijkheid van de rug.

Veel voorkomende rugklachten:

Aspecifieke rugpijn

Rugklachten kunnen onderverdeeld worden in aspecifieke en specifieke rugklachten. Bij specifieke rugklachten is het duidelijk wat de oorzaak is, een voorbeeld hiervan is een hernia. Bij aspecifieke rugklachten is het juist onduidelijk wat de aanleiding van de rug klacht is. Zo is er geen zichtbaar letsel. Oorzaken van deze aspecifieke klachten kunnen stress, verkeerde houding, spierspanning of een verkeerd/eenzijdig bewegingspatroon zijn.

Spit / acute lage rugpijn

Deze vorm van rugklachten wordt ook wel acute lage rugpijn genoemd. Dat komt omdat met het gevoel het dat ‘het in de rug schiet’. De pijn komt vaak na een plotselinge ‘verkeerde’ beweging of overbelasting. Omdat de aanleiding van spit nog niet helemaal duidelijk is, valt deze klacht onder de aspecifieke rugklachten. Er is wel recentelijk onderzoek geweest waaruit men bevestigt dat spit komt door een scheurtje of verstuiking is de wand van een tussenwervelschijf. Door de pijnprikkels gaan de spieren rondom de tussenwervelschijf zich aanspannen om erger te voorkomen. Een stijve rug is dus niet de oorzaak van spit, maar juist het gevolg.

Spit wordt in de eerste 6 weken na het voorkomen niet behandeld. Vaak verdwijnt de spit vanzelf. Zo niet worden er spierverslappende pijnstillers voorgeschreven. Belangrijk is dat er wel (voorzichtig) wordt bewogen met spit.

multifidus(rug) Hernia

Een hernia in de rug ontstaat wanneer een tussenwervelschijf versleten of kapot is. De wervel gaat uitsteken. Het kan ook zijn dat een deel veel het binnenste van de tussenwervelschijf naar buiten komt. Het stuk dat uitsteekt of uitvloeit komt tegen een zenuwwortel aan. In principe kan een rughernia in de gehele wervelkolom voorkomen, maar in de meeste gevallen zit deze rond de 4e of 5e lendenwervel (L4 of L5).

Ischias

Bij ischias is er sprake van zenuwpijn de te voelen is in één of beide benen. De zenuwpijn wordt veroorzaakt door druk op een zenuw. De pijn begint in de rug en loopt door via de bil tot in het been of zelfs beide benen. De zenuw waar de pijn uit voorkomt is de langste zenuw in het lichaam welke begint in de ruggenmerk en via de bil naar de achterkant van het been loopt.
Ischias ontstaat dus door druk op een bepaalde zenuw. Deze druk kan voort komen uit bijvoorbeeld een zwangerschap/bevalling, een verkeerde houding of verkeerd tillen. Ook kan ischias een gevolg zijn van een rughernia, artrose of acute lage rugpijn (spit).

Klachten en de mulifidus

De multifidus kunnen gespannen zijn waardoor er triggerpoints in komen te zitten. Deze triggerpoints kunnen voor een uitstraling van pijn zorgen. Het is erg lastig om deze triggerpoints los te masseren. Daarom wordt er vaak gebruik gemaakt van dry needling. Het prikken in de diepliggende spieren kan weer voor ontspanning zorgen.

Ook kan het zo zijn dat de multifidus niet genoeg ontwikkeld zijn. Hieruit ontstaat instabiliteit in de romp. Deze spieren kunnen sterker gemaakt worden met losse rompoefeningen zoals de superman.

In een volgende blog gaan we bespreken wat de oorzaken van onderrug klachten zijn en wat er tegen gedaan kan worden.

Bronnen:

Fysiotherapie4all. (z.j.). Multifidus. Opgehaald op 20-02 van: https://www.fysiotherapie4all.nl/klachten/spieren/item/multifidus-diepe-rugspieren
Fysiotherapie4all. (z.j.). Rugklachten. Opgehaald op 20-02 van: https://www.fysiotherapie4all.nl/rugklachten
Gezondheidsplein. (z.j.). Wat is een rughernia. Opgehaald op 20-02 van: https://www.gezondheidsplein.nl/specials/hernia/wat-is-een-rughernia/item56673
Gezondheidsplein. (z.j.). Ischias. Opgehaald op 20-02 van: https://www.gezondheidsplein.nl/aandoeningen/ischias/item33603
Neurologie Slingeland. (z.j.). Anatomie van de wervelkolom. Opgehaald op 20-02 van: https://neurologie.slingeland.nl/kenniscentrum/Algemene-informatie/Anatomie/Wervelkolom/2442/2475/2517 
Kaizonneveld. (2017). Wat is het verschil tussen een hernia, spit en ischias? Opgehaald op 20-02 van: https://www.zonneveldosteopathie.nl/wat-is-het-verschil-tussen-een-hernia-spit-en-ischias
Rugcentrum. (z.j.). Spit behandeling. Opgehaald op 20-02 van: https://www.hetrugcentrum.nl/rugpijn/spit/behandeling/ 
Rugcentrum. (z.j.). Spit. Opgehaald op 20-02 van: https://www.hetrugcentrum.nl/rugpijn/spit/

Gezondheidsplein. (2013). Lage rugpijn, soorten en oorzaken. Opgehaald op 20-02 van: https://www.youtube.com/watch?v=V2za7GuZkpo&feature=youtu.be